Menu principal

Bonjou/bonswa tout zanmi oditè, oditris,entènot, nou kontan avew pou nou prezante w ribrik ‘’Tout sa w dwe konnen sou Covid19 la alyas Kowona Viris’’.

Nan mwa ki sot pase a nou te pale anpil sou kisa kowonaviris la ye, kijan moun ka trappel, ak kijan li manifeste kay moun ki enfekte. Nou sonje se pa tout moun kap gen viris la nan kò yo kap malad. Epi kagori moun ki plis vilnerab pou devlope fòm grav maladi COVID-19 la se pèsonaj/granmoun aje yo, moun andikape yo, ak   moun ki te gen lòt maladi ak pwoblèm sante déjà.

Jodi a nou pral pale sou move konsekans stigmatizasyon ak diskriminasyon sou yon moun ki kontamine ak jèm mikwòb kowonaviris la.

Malgre nou konnen ke tout moun ka pran jèm mikwòb kowonaviris ki bay maladi COVID-19 la, gen anpil moun nan sosyete a ki manke konprann kap meprize , imilye, fawouche oubyen fè vyolans sou yon moun ki ta gen kowonaviris . Anpil moun ki trape jèm viris ki bay maladi Covid-19 lan ap sibi stigmatizasyon ak diskriminasyon nan kominote kote yap viv, kòmkwa yo pa ta gen plas yo ankò nan sosyete a. Gendelè kèk moun san konprann nan popilasyon an konn menm fè manifestasyon pou anpeche leta konstwi sant sante/lopital pou pran swen moun ki trape kowona a. Mezanmi konpòtman sa yo pa bon, paske fòk chak grennmoun pote sipò ak èd yo pou ede yon moun ki enfekte ak kowonaviris la soti epi sove anba maladi a.

Nap fè tout moun sonje ke si yon moun enfekte ak kowonaviris sa pa vle di pa gen espwa pou li, ni se pa yon moun pou moun pè, pou nap kouri dèyèl oubyen demakel, lonje dwèt sou li kotel pase/kotel rete oubyen pou nap pale li mal/jourel. Lè nou fè sa, nap dekouraje moun ki enfekte ak maladi COVID-19 la, li ka menm pa vle kite moun konnen si li enfekte, epi sa ka koz li pa al fè tès. Sa ka lakoz tou ke li pa ale lopital bonè atan : konsa se lè li vin grav nèt li pral lopital, gendelè li ka twò ta pou li, epi li ka mouri paskel rive nan yon eta ki twò kritik kote doktè ak enfimyè pa ka sovel. Kidonk mezanmi ann ede nou sove lavi moun ki enfekte ak COVID-19 la. Ann ankadre yo pou nou ankouraje yo ale lopital bonè depi yo ta santi yon ti sentom fyèv, tous, grip/larim, kò fè mal, tèt fèmal , gòj grate fè mal ak tidoulè nan do. Sonje nou tout arisk, se solidarite youn ak lot ki pou kwape korona.

Epitou imilyasyon ak move trètman nou bay moun ki enfekte ak COVID-19 la ka fèl devlope lòt maladi ak pwoblèm sikolojik grav ki ka aji sou mantal li tankou depresyon, anksyete, laperèz, strès ki ka agrave sitiyasyon moun malad oubyen enfekte a. Move konpòtman moun nan soyete a ka menm fè yon moun ki genyen COVID-19 la touye tèt li si li pa jwenn bon jan ankadreman zanmi ak fanmi li. Se poutèt sa nap mande tout moun nan soyete pou fè jès lanmou ak solidarite, ann kolabore pou ede sove moun ki enfekte ak kowonaviris la : Nou tout ka pranl, li ta ka yon frèw, yon sèw, madanm ou, mariw , pitit ou , manmanw , papaw, oubyen gran paran ou.

Pandan nap respekte tout règ lijyèn otorite sante piblik yo ap bay pou nou pwotje tèt nou kont COVID-19, nou pa dwe fè diskriminasyon , epi nap oryante tout moun ki ta sispèk oubyen ki enfekte ak COVID-19 la pou ale nan sant sante ak kote ki la pou fè tès ak prizanchaj maladi kowonaviris la.

Sonje lave men nou tanzantan, evite mete men nan jew, nan bouch ou ak nan nenw, pa rete kanpe pre moun , pote kachnen nou. «  Nou pap pran kowona, nou pap bay kowona. Epi nou pap stigmatize ni imilye moun ki gen kowona » .